EncyclopedieRitueel gebruik van ayahuasca

Ben je op zoek naar een magisch cadeautje? Laat je inspireren door onze top 50 cadeautips voor de feestdagen.

Azarius

  • $

$ 0, -

US$ 0,00

Ritueel gebruik van ayahuasca - Encyclopedie

Menu tonen Menu verbergen

Ritueel gebruik van ayahuasca

0 Reacties

Volgens sommigen is het een wonder dat de inheemse stammen van het Amazonegebied ayahuasca hebben ontdekt. Van de duizenden aanwezige planten hebben ze namelijk precies de juiste uitgekozen om het hallucinogene brouwsel te creŽren. De sjamanen zelf zeggen dat de planten hen instructies gaven.

De inwoners van de Amazone waren ongeletterd, daarom weet niemand precies wanneer zij ayhuasca begonnen te drinken. Er wordt geschat dat het gebruik al meer dan tweeduizend jaar oud is.

De eerste westerse berichtgeving over ayahausca komt van een groep JezuÔeten die in 1737 door het Amazonegebied trok. Zij beschrijven de drank als een Ďduivels brouwselí. Etnobotanist Richard Spruce schreef een uitgebreider verslag van een ayahuascaceremonie die hij observeerde bij de Tukano indianen in BraziliŽ. In 1851 verzond hij een monster van de Banisteriopsis Caapi naar de Royal Botanical Gardens in Kew. Daar hadden ze geen idee wat ze ermee aan moesten: het duurde tot 1969 voordat het materiaal werd herontdekt en geanalyseerd.

De Ďliaan van de zielí kreeg meer westerse aandacht in de jaren í60 door de verslagen van Willam S. Burroughs en Allan Ginsberg, die apart van elkaar naar de Putumayo-regio (op de grens van Colombia en Peru) afreisden. De brieven die zij elkaar over hun avonturen schreven, werden gepubliceerd als the Yagť letters (1963). Rond dezelfde tijd reisde Harvards etnobotanist Richard Evan Schultes rond in het gebied. Hij beschreef een hele reeks inheemse ceremonies die hij zelf observeerde of waar hij aan deelnam.

Gedurende het begin van dezelfde eeuw ontstonden er enkele ayahuascakerken in BraziliŽ. De Santo Daime was de eerste in de jaren í30. Barquina splitste zich hiervan af in 1945 en in 1961 werd de Uni„o de Vegetal (UDV) opgericht. Het ontstaan van de ayahuascakerken maakt deel uit van een grootschaliger proces van urbanisatie van ayahuasca in de 20e eeuw. Het brouwsel is niet langer voorbehouden aan inheemse sjamanen en hun achterban, maar ook curanderos (genezers) uit de bredere bevolking beginnen sessies te organiseren waarbij het drinken van ayahuasca centraal staat.

Als westerlingen in grotere getalen naar Latijns-Amerika beginnen te reizen, komen zij in contact met deze tradities. Vanaf de jaren í90 verspreidden de Santo Daime en de UDV zich buiten BraziliŽ. Tegelijkertijd nodigen enthousiaste westerlingen sjamanen uit in Europa en de Verenigde Staten om daar ceremonies te begeleiden. Sommigen van hen worden in de verschillende ayahuasca-tradities geÔnitieerd en velen ontwikkelen hun eigen hybride spirituele en therapeutische praktijken. De verschillende vormen van ayahuascagebruik worden in meer detail beschreven in de rest van het artikel.

Traditioneel sjamanistisch gebruik

Van meer dan zeventig inheemse stammen, verspreid over een groot geografisch gebied van Colombia tot Boliva, is bekend dat zij traditioneel gezien ayahuasca drinken. Gezamenlijk gebruiken zij rond de veertig verschillende namen voor het brouwsel, zoals caapi, natem en yagť.

Processen van migratie en urbanisatie zorgden voor vele interacties tussen de inheemse stammen en de bredere bevolking van Latijns-Amerika. Tegenwoordig kan het grootste deel van de bevolking Ďmestizoí worden genoemd: van gemengde afkomst. En er is een brede overlap tussen het mestizo en inheemse gebruik van ayahuasca.

De antropoloog Stephan Beyer publiceerde een een omvangrijke ethnografie over Amazone sjamanisme: Singing to the Plants (2009). Volgens hem is de ayahuascaliaan in het hele Amazonegebied ťťn van de belangrijkste planten die wordt gebruikt door sjamanen.

Sjamanen onderhouden intieme, persoonlijke relaties met een brede variŽteit aan planten, die zij beschouwen als spirituele entiteiten. Zij gaan ervan uit dat planten elk hun eigen bewustzijn en karakter hebben. Een sjamaan functioneert als medicijndokter en kent vele toepassingen en bereidingswijzen. Deze worden van generatie op generatie overgedragen of in directe interactie met de plant geleerd.

Ayahuasca wordt gebruikt voor het genezen van allerlei ziekten, maar overeenkomstig de ambigue status van de sjamaan, kan het middel ook voor tovenarij worden gebruikt.

Gewoonlijk organiseert de sjamaan wekelijkse bijeenkomsten waarbij alle deelnemers het brouwsel drinken. Gedurende het ritueel loopt de sjamaan rond om verschillende patiŽnten individueel te genezen. Dit doet hij of zij door het uitzuigen van de ziekte in de vorm van darts (pijlpunten); door het schudden van een bladerenbundel (shacapa); en door het blazen van tabaksrook over het lichaam van de patiŽnt. Sjamanen verzorgen ook individuele genezingen wanneer dat nodig is.

Naast genezing wordt ayahuasca gebruikt voor initiatie: het drankje wordt gezien als een belangrijke leraar voor degenen die zelf sjamaan willen worden. De novices volgen een speciaal dieet met de plant gedurende een lange periode, soms wel meer dan een jaar. Het brouwsel kan eveneens worden gebruikt voor helderziendheid of divinatie: in de bewustzijnstoestand opgeroepen door de ayahuasca kan de sjamaan de oorzaak van ziekte of andere vormen van ongeluk waarnemen en begrijpen hoe deze zich verhoudt tot het leven van de patiŽnt.

Ayahuasca wordt niet alleen gebruikt voor genezing, maar ook om kwaad te doen. In het Amazonegebied worden ongeluk en ziekte doorgaans toegeschreven aan tovenarij. Het is algemeen geaccepteerd dat de enige remedie tegen tovenarij toegebracht door de ene sjamaan, een tegenaanval van een andere sjamaan is.

Een laatste manier waarop de thee wordt gebruikt is om in contract te treden met geesten (spirits). Spirits kunnen worden opgeroepen om een ceremonie bij te wonen en om informatie te verschaffen. Het is ook mogelijk dat een spirit tijdelijk het lichaam van de sjamaan overneemt en in zijn of haar plaats handelt. Gedurende die tijd is de sjamaan in staat om naar andere dimensie te reizen en daar informatie en visioenen te verzamelen.

Mestizo-genezers gebruiken over het algemeen dezelfde rituele methoden en technieken als inheemse sjamanen, alhoewel individuele verschillen in de uitvoering van een ceremonie of genezing regelmatig voorkomen. Vaak hebben genezers kennis van meerdere genezingsmethoden en (religieuze) technieken en integreren zij deze ook in hun dagelijkse praktijk.

Ayahuascakerken

De ayahuascakerken combineren elementen van het inheems sjamanisme met volkskatholicisme en diverse andere tradities. Van de grootste ayahuascakerk, Santo Daime, wordt gezegd dat ze elementen incorporeren van verschillende esoterische en Afro-Braziliaanse bewegingen. De rituelen zijn zeer gestructureerd: mensen dragen uniformen, mannen en vrouwen worden van elkaar gescheiden en er is een uitgebreide liturgie die voornamelijk bestaat uit het zingen van hymnes.

In de Uni„o de Vegetal worden ook uniformen gedragen en er wordt muziek gespeeld, maar in contrast met de Santo Daime maakt het gesproken woord een belangrijk deel uit van de ceremonie: een vraag-antwoord-sessie met de kerkleider neemt de plek in van de preek in een reguliere christelijke kerkdienst.

Barquinha (letterlijk Ďkleine bootí) is de kleinste ayahuascareligie. Ze splitsten zich af van de Santo Daime in 1945. Het ritueel heeft kenmerken van een katholieke processie, waarbij de aanwezigen een beeld van de Zwarte Madonna de kerk in volgen. Het tweede gedeelte van de ceremonie doet meer denken aan het Afro-Braziliaanse Candomblť, waar drummen en dansen wordt gebruikt om in een trance-staat te komen. In overeenstemming met de naam Ďbarquinhaí is het zeemansthema aanwezig in zowel de uniformen van de leden als de decoratie van de kapel.

In de kerken wordt het drinken van ayahuasca gezien als onderdeel van een religieus pad. De thee wordt gebruikt om het goddelijke te eren en te vieren; om om hulp, genezing en begeleiding te vragen; of om een mystieke ervaring op te roepen, waarbij de ayahuascadrinker boven zijn/haar persoonlijke identiteit uitstijgt en eenwordt met het goddelijke.

Hybride rituelen

GeÔnspireerd door de kerkrituelen of de inheemse ceremonies ontwikkelden vele groepen hun eigen type ayahuascaceremonie. Letterlijk alle soorten rituelen zijn mogelijk: sommige groepen gebruiken verschillende neosjamanistische of Ďnew ageí-technieken of combineren het drinken van ayahuasca met dieetvoorschriften en psychotherapeutische behandelmethoden.

Deze hybride rituelen, die in zowel Latijns-Amerika als de westerse wereld worden uitgevoerd, zijn meestal gericht op het vervullen van een spirituele queeste. Maar mensen drinken ayahuasca ook om therapeutische redenen: genezing en spiritualiteit gaan vaak hand in hand.

Het is niet ongebruikelijk dat goden, heiligen, krachtdieren, planten en andere spirituele entiteiten worden aangeroepen om bescherming en begeleiding te verzorgen. Deelnemers maken gebruik van een breed scala aan technieken, zoals meditatie, ademhalingsoefeningen, dansen, drummen en chanten. Daarnaast zijn er op een altaar allerlei rituele voorwerpen aanwezig: kaarsen, bloemen, wierook, beeldjes van diverse goden, heiligen of bijvoorbeeld de Boeddha. Vaak speelt muziek een belangrijke rol in de sessie: muzikanten nemen hun instrumenten mee en spelen live, in andere gevallen wordt gebruikt gemaakt van digitale opnames.

Meestal zit de groep in een cirkel op de grond, bijvoorbeeld rondom een vuur op een mooie plek in de natuur. De bijeenkomsten kunnen ook binnen worden gehouden. In plaats van op stoelen, zoals gebruikelijk in de kerken, liggen mensen op matrasjes op de grond. Een gedeelte van het ritueel vindt plaats in stilte: mensen kunnen dan een innerlijke reis maken. In andere delen van de ceremonie kunnen de deelnemers zich met elkaar verbinden, bijvoorbeeld door te zingen of muziek te maken.

Het delen van ervaringen met behulp van een talking stick (soms wordt hiervoor een stuk van de ayahuascaliaan gebruikt) is een ander belangrijk onderdeel van de bijeenkomst. Meestal wordt het ritueel begeleid door een persoon die de rol van sjamaan op zich neemt, maar dit kan ook een groep personen zijn die zelf een bepaalde vorm van training hebben ondergaan en/of zelf uitgebreide ervaring met ayahuasca hebben.

Ayahuasca als therapie

Niet alleen spirituele zoekers, maar ook westerse therapeuten raken geÔntrigeerd door het magische brouwsel. Zij bouwen voort op het eeuwenoude idee dat ayahuasca kan worden gebruikt voor genezing. Opmerkelijk is de zaak van de Canadese arts Gabor Matť, die ayahuasca integreerde in de behandeling van verslaafden. De eerste resultaten waren veelbelovend, toch werd zijn initiatief stopgezet door de Canadese overheid omdat ayahuasca de illegale substantie DMT bevat.

Inmiddels zijn er enkele wetenschappelijke onderzoeken gedaan naar de medische effecten van ayahuasca. Over het algemeen wijzen zij uit dat ayahuascaconsumptie geen negatieve fysieke of psychische effecten heeft. Ook de kansen op verslaving blijken erg klein te zijn. Over het algemeen worden bij gebruikers mild-positieve effecten gevonden op gedrag, gemoedstoestand en houding ten opzichte van het leven.

Het grootste onderzoeksproject tot nu toe is de Hoasca-studie, waarbij een groep van 15 UDV-leden wordt vergeleken met een controlegroep. Alhoewel sommige UDV-leden in het verleden kampten met alcohol- en tabaksverslaving, depressie en angststoornissen, toonden zij tijdens het onderzoek geen signalen van verslaving of psychopathologie meer. In plaats daarvan rapporteerden zij radicale transformaties in hun gedrag, attitudes en houding ten opzichte van het leven: chronische boosheid, wrok, agressie en gevoelens van vervreemding waren verdwenen, terwijl gevoelens van zelfcontrole, verantwoordelijkheid en persoonlijke vervulling waren toegenomen. De onderzoekers wijzen erop dat het niet duidelijk is welk deel van de effecten is toe te wijzen aan de rituele en sociale context van de UDV, en welk deel aan de biomedische werking van het het brouwsel zelf.

Ayahuasca blijkt ook goed te combineren met transpersoonlijke psychologie. Gebaseerd op Stanislav Grofís modellen voor LSD-therapie en holotrophic breathwork, bieden enkele transpersoonlijke psychologen tegenwoordig sessies aan met ayahuasca. Zij geloven dat uitzonderlijke bewustzijnstoestanden zoals een directe ervaring van het goddelijke, kosmische eenheid of grenzeloos bewustzijn kunnen worden ingezet om het leven te verrijken en iemands volle potentieel te doen ontwaken. Het is nu nog geen deel van de reguliere praktijk, maar het is niet onwaarschijnlijk dat in de toekomst meer westerse therapeuten de Amazonedrank zullen integreren in hun behandelingen.

Individueel gebruik

Nu de populariteit van ayahuasca toeneemt, beginnen steeds meer mensen te experimenteren met het zelf brouwen van de Amazonethee. Online zijn diverse recepten voor ayahuasca of ayahuasca-analogen te vinden. Met het benodigde plantmateriaal en wat moeite is het goed mogelijk om je eigen mengsel te brouwen.

Ayahuasca wordt voornamelijk in een rituele setting gebruikt en veel mensen geloven dat enige vorm van ritueel een onmisbaar onderdeel van de ervaring is. Omdat het brouwsel erg krachtig kan zijn, wordt aangeraden om eerst ervaring op te doen in door experts begeleide bijeenkomsten, voordat je voor jezelf begint. Als dat mogelijk is, is het ook fijn om een expert in de buurt te hebben.

Als je minder ervaring hebt, zorg er dan in elk geval voor dat je voorzichtig te werk gaat: begin altijd met kleine hoeveelheden. Afhankelijk van je eigen levensbeschouwing is het wellicht interessant om te experimenteren met verschillende religieuze, spirituele of therapeutische technieken om te ontdekken hoe dit je ervaring beÔnvloedt.

Links/verder lezen

-Over de oorsprong van ayahuasca: Singing to the Plants

-Medisch onderzoek naar ayahuasca: Ayahuasca literature compilation

-Ayahuasca en transpersoonlijke psychologie: Ayahuasca Open Style

Referenties

Dit artikel is gebaseerd op de volgende bronnen:

-Het boek: ĎSinging to the Plantsí by Stephan Beyer (2009).

-Sťrgio Brissac. ĎIn the Light of Hoasca: an Approach to the Religious Experience of Participants of the Uni„o do Vegetal.í Fieldwork in Religion, 2, 3 (2006): 319-349.

-DMT site

-Barquinha ervaring

-Ayahuasca info

-Veldwerk van de auteur

Meer

Lees meer over de effecten, botanische, chemische en medische aspecten van ayahuasca (analogen): Azarius Encyclopedie over ayahuasca.

Of bestel Banisteriopsis Caapi, Chalipogna en Chacruna in onze online winkel.

Voor beginnende brouwers raden wij aan: Spirit Elixer 1 of Spirit Elixer 2.

Ayahuasca-analogen kan je vinden op onze Psychedelische kruiden-afdeling.



Ben je 18 jaar of ouder?

Om onze webshop te kunnen bezoeken dien je te bevestigen dat je 18 jaar of ouder bent.