EncyclopedieSyrische wijnruit (Peganum harmala)

Azarius

  • $

$ 0, -

US$ 0,00

Syrische wijnruit (Peganum harmala) - Encyclopedie

Menu tonen Menu verbergen

Syrische wijnruit (Peganum harmala)

1 Reacties

Syrian Rue seeds



Inleiding – Wat is Syrische wijnruit?

Syrische wijnruit (Peganum harmala) is een woestijnplant die voorkomt van het oostelijk Mediterraans gebied, door het hele Midden-Oosten, tot aan India, Mongolië en Mantsjoerije. De zaden kennen een lange geschiedenis van ritueel en medicinaal gebruik. Meestal worden ze als wierook gebrand: de rook zou het boze oog afweren. De bruine, driehoekige zaadjes bevatten een hoge concentratie harmala alkaloïden. Deze hebben een MAO-remmend effect. Om deze reden wordt Syrische wijnruit tegenwoordig vaak door westerse psychonauten gebruikt als ayahuasca analoog.

Botanische informatie

Peganum harmala fruits

Syrische wijnruit (Peganum harmala) behoort tot de Zygophyllaceae – ook wel bekend als de Caltrop familie. De plant heeft vele volksnamen, zoals bijvoorbeeld harmel, harmala, aspand, esfand en peganon.
Peganum harmala is een jaarlijks terugkerende struik die maximaal 1 meter hoog wordt. De bladeren zien er fragiel uit. Aan het eind van elke stengel vormt zich een witte bloem met vijf bladeren en tien stampers. In juli transformeren de bloemen in ronde vruchten met een diepe inkeping. Tijdens het rijpingsproces kleuren ze langzaam rood. De vruchten bevatten een grote hoeveelheid zwartbruine zaden met een driehoekige vorm. De zaden zijn ongeveer 3 mm lang.
Syrische wijnruit wordt vaak verward met ‘gewone’ wijnruit (Ruta graveolens). Hoewel de plant vergelijkbare takken en bladeren heeft (evenals een bittere smaak), hoort de wijnruit bij een andere plantfamilie (Citrus). Tribulus terrestris is een familielid van Peganum harmala die eveneens hoge concentraties harmala alkaloïden bevat.

Geschiedenis

Al sinds de klassieke oudheid is Syrische wijnruit een bekende en veelgebruikte plant. Rond 60 na Chr. werd Peganum harmala door Dioscorides beschreven in zijn De materia medica. Volgens hem leidt ‘wilde wijnruit, gemengd met honing, wijn, kippengal, saffraan en venkelsap tot milde visioenen’. Dioscorides stelde Syrische wijnruit gelijk aan ‘moly’, de mythische plant die Hermes aan Odysseus gaf om hem te beschermen tegen de toverkracht van Kirke. Volgens het verhaal had Kirke zijn kameraden in varkens veranderd.

Circe painting by Waterhouse


Ook de Grieks-Romeinse arts Galen (2e eeuw na Chr.) beschrijft Syrische wijnruit. Hij classificeert de plant als ‘warm en droog in de derde graad’. Middeleeuwse Arabische botanisten gebruikten Peganum harmala als afrodisiacum en om epilepsie te behandelen. Verder stond de plant bekend als pijnstiller, verdovingsmiddel en slaapverwekker en werd ze gebruikt om de menstruatie te stimuleren.
Al in de tijd van Dioscorides werd de plant ingezet om het boze oog te verdrijven. Een andere volksnaam van Syrische wijnruit is besasa, wat ‘plant van Bes’ betekent. Van deze oud-Egyptische dwerg-god werd geloofd dat hij de mensen tegen allerlei soorten kwaad beschermde. Zijn standbeelden werden bewierookt met rook van brandende harmala zaden. Tot op de dag van vandaag is het branden van deze zaden een populair gebruik in het Midden-Oosten en Noord-Afrika.

Het boze oog

Het boze oog is een kwaadaardige blik, vaak onbewust geworpen én ontvangen, die een vloek met zich meedraagt die pech en andere ongevallen kan veroorzaken. Het hangt samen met het idee dat te veel aandacht voor de voorspoed van een persoon ongeluk aantrekt.
In deze context wordt Syrische wijnruit vooral gebruikt als reinigende wierrook en soms ook als amulet. In Turkije wordt de hele plant in huis opgehangen als bescherming tegen het boze oog. In Iran binden ze de vruchten samen en in Marokko worden de zaden in een amulet meegedragen. Dit zou ook bescherming bieden tegen djinns (kwade geesten).
Tijdens Noroez, het Iraanse Nieuwjaar en lentefeest op 21 maart, worden grote hoeveelheden harmala zaden verbrand. Het hele huis wordt met de rook gereinigd om ongeluk buiten de deur te houden. Op bruiloften worden de zaden over brandende kolen gestrooid als bescherming tegen allerlei soorten kwaad.
Ook in Pakistan worden de zaden ingezet om de bezweringen van djinns te neutraliseren en om kwade geesten in het algemeen op afstand te houden. Als iemand behekst is, moet hij of zij zoveel mogelijk rook van de zaden inhaleren. Vergelijkbare gebruiken vind je India en Noord Afrika, waar de zaden vaak ook met andere kruiden worden gecombineerd.

Dronken van extase

In de Koran wordt Syrische wijnruit genoemd als heilige plant: ‘Elke wortel en elk blad van harmel wordt bewaakt door een engel die wacht op een persoon op zoek naar genezing.’ Avicenna, de beroemde 11e-eeuwse Perzische arts, beschrijft harmel als ‘hazaiaans’. Dit is een verouderd woord dat ‘dronken’ of ‘hallucinogeen’ betekent en vaak in verband wordt gebracht met de extase van de Soefi’s. Het is bekend dat de derwisjen van Buchara de rook van harmala zaden inhaleerden om in andere bewustzijnsstaten te komen.
Een vergelijkbaar gebruik vinden we bij de Hunza sjamanen uit de Himalaya (in het tegenwoordige Pakistan). Ze drinken het bloed van een geit en dansen op muziek, terwijl ze verschillende soorten wierook branden (naast Peganum harmala gebruiken ze jeneverbes (Juniperus recurva)). Door het inhaleren van de rook komen ze in een helderziende trance en zijn ze in staat de pari, een soort elfjes, te raadplegen over problemen van de stam.

Haoma?

Schultes, Hofmann en Rätsch (2001; 1992) schrijven dat de plant ‘hooggewaardeerd wordt in de volksgeneeskunde’. Volgens hen is dit ‘een indicatie voor semi-heilig gebruik als hallucinogeen in natuurreligie en magie.’ Er is vaker gespeculeerd dat ‘haoma’, de heilige plant uit het zoroastrisme, als Peganum harmala kan worden geïdentificeerd.
Als we naar de tekstbronnen van deze traditie (voornamelijk de Avesta), kijken, lijkt het echter waarschijnlijker dat haoma naar efedra (Ephedra gerardiana) verwijst. De bereidingswijze (het sap van de takken uitpersen), de locatie waar de plant groeit (bergen in plaats van woestijn) en taalkundig bewijs (efedra wordt nog steeds ‘hom’, ‘hum’ of ‘homa’ genoemd in het Perzisch en gerelateerde talen) wijzen allemaal naar het kleine, stimulerende plantje.
Haoma heeft dezelfde linguïstische wortel – sauma – als het Vedische soma: dat andere mythische brouwsel omgeven door speculatie. Het kan ook dat beiden namen waren van een bredere categorie ‘magische planten’, zoals het woord ‘entheogeen’ dat tegenwoordig is.

Liefde, geboorte en andere traditionele (medische) toepassingen

Syrische wijnruit staat bekend als afrodisiacum. Zwangere vrouwen moeten het echter niet tot zich nemen, want de plant heeft een abortus-opwekkend effect. Het wordt ook ingezet om de bevalling te vergemakkelijken. Daarnaast worden de zaden gebruikt om de menstruatie te stimuleren. In Noord-Afrika, het Midden-Oosten en India worden de zaden ingezet bij een grote variëteit aan aandoeningen: van huiduitslag, tot astma en winderigheid. De zaden kunnen ook gebruikt worden om verf te maken. Een extractie in water levert een fluorescerende, gele kleur op. Met een alcoholextractie krijg je rode verf. De stengel, wortels en zaden worden ook gebruikt om inkt en tatoeages te maken. Uit het bladmateriaal kan een heerlijk geurende massageolie worden gecreëerd.

Psychonauten en therapeutisch gebruik

Mimosa hostilis

Harmaline werd in 1841 en harmine in 1847 voor het eerst geïsoleerd door Duitse chemici. Later werd ontdekt dat de ayahuascaliaan Banisteriopsis caapi dezelfde alkaloïden bevat, namelijk: harmine, harmaline en tetrahydroharmine (eerder was het belangrijkste alkaloïde in B. caapi ‘telepathine’ genoemd.)
In de jaren ’60 testte Claudio Naranja de therapeutische effecten van harmine en harmaline. Intraveneuze injectie leidde tot fysieke ontspanning. Deelnemers hadden de neiging zich terug te trekken en gaven de voorkeur aan een prikkelarme omgeving. De helft van de participanten werd misselijk of moest overgeven. Sommigen hadden visioenen die vergelijkbaar zijn met die bij ayahuasca.
In de jaren ’80 werd Syrische wijnruit ontdekt door westerse psychonauten die voornamelijk geïnteresseerd waren in de MAO-remmende werking. Eén van de eerste verslagen van deze gebruikswijze is een publicatie van Gracie & Zarkov. Zij maakten een brouwsel van de zaden waarmee ze synthetische DMT oraal activeerden (Gracie & Zarkov, 1986). Op vergelijkbare wijze kunnen de zaden het effect van psilocybine, 5-MeO-DMT en andere tryptamines versterken.
Als gevolg van de popularisatie van ayahuasca werd Peganum harmala bekend als ingrediënt in ayahuasca analogen (anahuasca). Het wordt gebruikt ter vervanging van de ayahuascaliaan Banisteriopsis caapi. Syrische wijnruit is vaak goedkoper en makkelijker te bereiden. Een extract van de zaden wordt soms gebruikt in rookmengsels, zoals bijvoorbeeld changa.

Gebruik

Peganum harmala flower

Er zijn vele manieren om Syrische wijnruit te consumeren. Het makkelijkst is om gewoon op de zaden te kauwen. Je houdt ze ongeveer twee minuten in je mond, terwijl je goed kauwt en ervoor zorgt dat ze zo veel mogelijk met je speeksel in aanraking komen, voordat je doorslikt.
Helaas is de smaak erg bitter. De meeste mensen vinden het daarom fijner de zaden eerst te vermalen (bijvoorbeeld met een vijzel of in een koffiebonenmaler). Je kan het poeder zo doorslikken of het eerst in een capsule doen.
Een koud-water aftreksel is ook mogelijk. In dat geval maal je de zaden fijn en laat je ze in koud water weken. Na een tijdje kun je de zaden eruit filteren en het water opdrinken.
Bij een warm-water aftreksel gaat een deel van de werkzame stoffen verloren. Je hebt dus iets meer nodig (ongeveer 1 tot 2 gram extra per persoon). Gebruik 150 ml water en 50 ml citroensap per persoon. Vermaal de zaden en laat ze op een laag vuurtje ongeveer 15 tot 30 minuten borrelen. Deze methode is lichter op de maag en geeft minder duizeligheid.
Traditioneel worden de zaden gedroogd en als wierook verbrand (bijvoorbeeld op gloeiende kooltjes). Als de dosering hoog genoeg is, kan dit ook een MAO-remmend effect geven. Dit houdt echter korter aan dan bij orale inname. Rätsch beschrijft dat in Ladakh (India) de zaden op een hete plaat worden geroosterd. Vervolgens worden ze fijngemalen en vermengd met tabak gerookt. Als je de zaden zelf wilt roken adviseert hij om 15 gram zaden te koken en te mixen met het sap van een citroen. Er ontstaat een pasta die je in combinatie met tabak kunt roken ‘voor een bedwelmend en prikkelend effect’ (Rätsch 2005, p.426).
In Marokko wordt harmalawijn gemaakt door de zaden in wijn te weken. Een zure variant is optimaal om de alkaloïden in op te lossen. De zaden worden ook verpulverd en opgesnoven voor ‘een heldere geest’.

evil eye

Het is vrij makkelijk een extract van Syrische wijnruit te maken of de harmala alkaloïden te isoleren (zie Erowid). Dit kan handig zijn om bijvoorbeeld changa te maken. Wist je dat een extract van Peganum harmala licht geeft onder blacklight? Een gebruiker beschrijft dat het roken van een extract ‘een sterker mentaal effect geeft en minder een body high’, vergeleken met het oraal innemen van de zaden.
3 tot 4 gram zaden is optimaal voor een MAO-remmende werking. Dit valt grofweg samen met 1.5 mg harmala alkaloïden per kilogram lichaamsgewicht. Het verhogen van de dosering zal voornamelijk tot een zwaardere lichamelijke ervaring leiden, maar het effect van tryptamines zoals psilocybine of DMT niet verder versterken.
Doseringen van 3 tot wel 28 gram van de zaden worden ingenomen voor een opzichzelfstaand psychoactief effect. Over het algemeen kan worden gesteld dat misselijkheid, overgeven, diarree en duizeligheid toenemen met de dosering. Psychedelische effecten lijken van persoon tot persoon te variëren: sommigen komen in andere bewustzijnsstaten, anderen niet. Alexander Shulgin geeft een gedetailleerd verslag van opeenvolgende – steeds iets hogere – doseringen van zowel de zaden als het geïsoleerde alkaloïde harmaline.
Het duurt tussen de 15 en 60 minuten voordat de harmala alkaloïden in effect treden. Als het je intentie is de werking van een tweede substantie te versterken, is het dus een goed idee om even te wachten voordat je deze inneemt. De MAO-remmende werking duurt 3 tot 6 uur, soms langer. Het psychoactieve effect kan 5 tot 8 uur aanhouden. Ook het effect van de gecombineerde substantie zal langer duren dan normaal! De tripduur van paddo’s is bijvoorbeeld 1.5 tot 2 keer langer.
Aansluitend bij Naranjo’s observaties, raadt ook Shulgin - die hoge experimentele doseringen nam - aan om de trip ’s nachts te laten plaatsvinden. Of in elk geval in een donkere ruimte met weinig prikkels. Al liggend was hij in staat zich op zijn innerlijke visionaire reis te richten en de zware lichamelijke effecten te vergeten.
Om misselijkheid te voorkomen, kan je kruiden als gember, munt, kamille, dille of venkel gebruiken (bijvoorbeeld als thee). Marihuana roken helpt ook tegen de misselijkheid, maar vanzelfsprekend zal dit de ervaring kwalitatief veranderen. Volgens sommige gebruikers leidt de combinatie tot meer visuele vervormingen en een hogere body high.

Effecten

Als het MAO-enzym is geblokkeerd, worden ook de lichaamseigen tryptamines niet afgebroken. Afhankelijk van de dosering kan dit psychedelische effecten tot gevolg hebben, zoals auditieve en visuele hallucinaties en mystieke ervaringen. De werking lijkt op die van Banisteriopsis caapi, die soms ook op zichzelf wordt ingenomen om therapeutische redenen.
Als Syrische wijnruit wordt gebruikt om het effect van een tweede substantie te versterken, dan is de ervaring van deze tweede substantie niet alleen intenser en duurt deze langer, maar de ervaring is ook kwalitatief anders. In combinatie met Syrische wijnruit worden paddo’s doorgaans als meer ‘buitenaards’ en meer ‘lethargisch’ beschreven (de gebruiker krijgt de neiging om te gaan liggen en de ervaring over zich heen te laten komen). Gracie en Zarkov beschreven hun ontmoeting met de spirit van Peganum harmala. Volgens hen: ‘had de plant teacher een uitgesproken persoonlijkheid die duidelijk mannelijk was. Hij was erg vriendelijk, vol humor en had een voorliefde voor het vertellen van verhalen die grenst aan het praatzieke’. Syrische wijnruit heeft zowel stimulerende als verdovende eigenschappen. De zaden hebben een mild antidepressieve werking. Andere veelvoorkomende effecten zijn misselijkheid, duizeligheid en overgeven.
Daarnaast hebben harmala zaden een uterotonisch effect, wat betekent dat ze de spieren van de baarmoeder doen samentrekken. Ze worden gebruikt om abortus te plegen, maar ook om de weeën op te wekken als een vrouw gaat bevallen. De zaden staan ook bekend als urineafdrijvend, melkopwekkend en menstruatieopwekkend. Verder worden ze gebruikt als pijnstiller, verdovingsmiddel, slaapmiddel, om overgeven op te wekken en om wormen uit te drijven.

Chemie

harmine structure

De zaden van Peganum harmala bevatten verschillende alkaloïden, voornamelijk de harmala alkaloïden harmine en harmaline. Andere beta-carbolines zijn: harmalol, harmane, harmidine, dihydroharmaline, isoharmine, tetrahydroharmine, tetrahydroharmaline, tetrahydroharmol en norharmine.
Harmine, harmaline en tetrahydroharmine komen ook voor in de ayahuascaliaan Banisteriopsis caapi. De concentratie is net iets hoger in Syrische wijnruit: ongeveer 2-7% van het droge gewicht van volgroeide zaden. De harmala alkaloïden zijn psychoactief en functioneren als korte-termijn omkeerbare MAO-A remmers. Dit betekent dat ze het metabolisme van het lichaamseigen monoamine oxidase (MAO) enzym onderdrukken. Dit enzym zorgt normaal gesproken voor de afbraak van bepaalde lichaamseigen neurotransmitters, zoals serotonine. Maar ook voor de afbraak van van-buitenaf komende gifstoffen (zoals tyramines in voedsel) en tryptamines. Wanneer het enzym is geblokkeerd, worden stoffen als N,N-DMT en 5-MeO-DMT oraal actief. Het effect van andere substanties, zoals mescaline, lsd en psilocybine wordt versterkt.
harmaline structure Omkeerbaar betekent dat de remming tijdelijk is: het wordt veroorzaakt door concurrentie op de bindingsplaatsen van de receptoren van deze neurotransmitters. Farmaceutische antidepressiva bevatten vaak onomkeerbare (permanente) MAO-remmers, die de receptoren waar het enzym zich aan bindt vernietigen. Het combineren van onomkeerbare MAO-remmers met tryptamines kan erg gevaarlijk zijn: de effecten kunnen weken tot maanden aanhouden. Lees hier meer over MAO-remmers (inclusief een lijst verboden medicijnen en etenswaren).
Tetrahydroharmine, dat meestal alleen in zeer kleine concentraties voorkomt, is een serotonine heropname remmer. Van harman is bekend dat het vaatverwijdend en bloeddrukverlagend werkt bij dieren. Harman interacteert direct met DNA en kan de structuur hiervan beïnvloeden. Harmala zaden bevatten verder de chinazolineverbindingen vasicine, vasicinone, pegaline en deoxyvasicinone, die uterontonische effecten hebben. De zaden bevatten ook vitamine C en vetzuren.

Peganum harmala fruit capsule

Kweek

Syrische wijnruit groeit het liefst in een woestijnklimaat. In de jaren ’30 werd de plant geïntroduceerd in de Verenigde Staten waar hij nu in het wild voorkomt in Texas, New Mexico, Arizona en Nevada. Een warm klimaat is noodzakelijk voor de kweek, zoals bijvoorbeeld dat van Zuid-Europa of Californië. In Noord- en Midden-Europa is het erg lastig de plant buiten te kweken.
In de lente strooi je de zaden uit over normale, enigszins bewaterde potgrond. Druk ze er voorzichtig in. Warme lucht en een beetje zonlicht zijn noodzakelijk voor de ontkieming. Als de wortels sterk genoeg zijn kun je de kiemplantjes verpotten.
De zaden kunnen ook binnen ontkiemen in een zanderige ondergrond. Wees matig met water en zet ze op een zonnige plaats waar het minstens 20°C is. Als de plant eenmaal volgroeid is, kan hij zowel droogte als vorst doorstaan. De plant gaat dan wel in winterslaap en de takken sterven af. Maar in de lente zal hij weer beginnen te groeien.
Het is ook mogelijk de plant op te kweken uit wortels die zijn bewaard van het vorige seizoen. In dat geval kun je de wortels het best in vochtig zaagsel verpakken en in een koele omgeving bewaren. In de vroege lente plant je de wortels uit in potten of buiten in de grond.

Wetgeving

Syrische wijnruit is niet verboden in de meeste Europese landen. Alleen in Frankrijk zijn zowel Peganum harmala als de harmala alkaloïden geregistreerd als verboden middelen. In Finland staat Syrische wijnruit op de medicinale plantenlijst, wat betekent dat er een doktersvoorschrift nodig is om de plant legaal te importeren.
De plant wordt niet genoemd in de drugswetten van de Verenigde Staten, wat betekent dat zowel bezit als verkoop legaal zijn. De plant is alleen geregistreerd als ‘noxious weed’ (opdringend kruid) in enkele staten, waaronder Arizona, Californië, Colorado, Nevada, New Mexico en Oregon. Dit betekent dat Syrische wijnruit daar wordt gezien als een bedreiging voor de landbouw en/of het natuurlijke ecosysteem. Daarom kan kweek en import in deze staten gereguleerd of zelfs verboden zijn. In Louisiana is de plant illegaal verklaard voor menselijke consumptie.
Harmala alkaloïden zijn verboden in Australië en harmaline is verboden in Canada.

Waarschuwing

Let op: als je een MAO-remmer tot je neemt, moet je enkele voorzorgsmaatregelen nemen met betrekking tot je dieet. Het geblokkeerde MAO-enzym breekt normaal gesproken de giftige substanties in voedsel en bepaalde medicijnen af. In combinatie met een MAO-remmer kunnen alcohol, vlees, kaas en andere zuivelproducten hoofdpijn en moeheid veroorzaken. Enkele andere middelen, voornamelijk amfetamines en farmaceutische antidepressiva, kunnen zelfs zeer gevaarlijk zijn.
Lees ons artikel over MAO-remmers voor de volledige informatie. Het is het beste het MAO-dieet tenminste één dag van tevoren en één dag daarna vol te houden en als dat mogelijk is langer. Vanwege de uterotonische effecten moeten de zaden worden vermeden door zwangere vrouwen.
Peganum harmala is niet fysiek of psychisch verslavend, maar kan beter niet worden gebruikt in geval van emotionele of mentale instabiliteit. Syrische wijnruit wordt afgeraden bij een aanleg voor psychische stoornissen. Bestuur geen auto of zware machines als je onder invloed bent.

Bronnen



Reacties

  • Sat Chi WA 23-09-2018 17:52:42

    Thanks for all the information.. Very thorough.


Reageer

Ben je 18 jaar of ouder?

Om onze webshop te kunnen bezoeken dien je te bevestigen dat je 18 jaar of ouder bent.